Czym dokładnie jest łuszczyca?
Łuszczyca to przewlekła, niezakaźna choroba skóry, w której Twój układ odpornościowy przyspiesza podział komórek skóry do niebezpiecznego tempa. Normalnie skóra odnawia się w ciągu około czterech tygodni. Przy łuszczycy dzieje się to w ciągu kilku dni. Nowe komórki gromadzą się i tworzą czerwone, pogrubione plamy pokryte srebrzystobiałymi łuskami.
Łuszczyca należy do chorób autoimmunologicznych. Często przebiega falami: okresy, gdy niemal nic Ci nie dolega, przeplatają się z zaostrzeniami. W Europie Zachodniej łuszczyca dotyka około 2% dorosłych.
Istnieje kilka odmian:
- Łuszczyca plackowata (psoriasis vulgaris): najbardziej znana postać, z wyraźnie odgraniczonymi czerwonymi plamami i łuskami. Ma ją około 90% osób z łuszczycą.
- Łuszczyca kropelkowata (psoriasis guttata): liczne, małe, kropelkowate zmiany, głównie u młodszych osób i często po zapaleniu gardła.
- Łuszczyca odwrócona (psoriasis inversa): gładkie, intensywnie czerwone plamy bez łusek w fałdach skóry, np. w pachwinach, pod pachami i wokół genitaliów.
- Łuszczyca krostkowa (psoriasis pustulosa): pęcherzyki wypełnione ropą, czasem tylko na dłoniach i podeszwach stóp.
- Łuszczyca paznokci: wgłębienia, przebarwienia lub odklejające się paznokcie.
Jaka jest przyczyna łuszczycy?
Dokładna przyczyna łuszczycy nie jest jeszcze znana. Lekarze wiedzą jednak, że to połączenie predyspozycji genetycznych i czynników środowiskowych. Dziedziczysz wrażliwość, a bodziec z zewnątrz uruchamia proces.
Dziedziczność odgrywa dużą rolę. Łuszczyca często występuje rodzinnie. Jeśli jedno z rodziców ma łuszczycę, Twoje ryzyko jest większe. Jeśli oboje rodzice ją mają, ryzyko wzrasta nawet do około 50%.
U osób z predyspozycją te czynniki mogą wywołać lub nasilić łuszczycę:
- Uszkodzenia skóry: zadrapania, otarcia, tatuaże czy skaleczenia po goleniu. Na uszkodzonej skórze mogą pojawić się nowe zmiany.
- Infekcje: zwłaszcza zapalenie gardła wywołane przez paciorkowce.
- Stres: nie jest przyczyną samą w sobie, ale to znany wyzwalacz zaostrzeń.
- Palenie i nadmiar alkoholu: oba czynniki zwiększają ryzyko łuszczycy i często ją nasilają.
- Nadwaga: łuszczyca wiąże się z nadwagą, cukrzycą i chorobami sercowo-naczyniowymi.
- Suche powietrze i mało słońca: wielu mężczyzn zauważa pogorszenie zimą.
- Niektóre leki: np. część leków na nadciśnienie i lit. Nigdy nie odstawiaj leków samodzielnie, skonsultuj się z lekarzem.
Czym łuszczyca nie jest: infekcją, alergią ani efektem złej higieny. Nie można się nią zarazić przez dotyk, ani przekazać jej innym.
3 kroki, by samodzielnie zadbać o skórę przy łuszczycy
Samodzielna pielęgnacja przy łuszczycy oznacza: utrzymanie skóry w jak największym spokoju, obok leczenia zaleconego przez lekarza, jeśli takie prowadzisz.
Kosmetyki nie leczą łuszczycy, ale dobra rutyna zmniejsza suchość, swędzenie i łuszczenie. Dodatkowo pomaga, by przepisana maść działała lepiej.
Krok 1: Nie prysznicuj się za gorącą wodą
Gorąca woda i agresywne mydło wysuszają skórę, unikaj tego. Bierz krótki, letni prysznic i wybieraj łagodny, bezzapachowy żel pod prysznic lub mydło naturalne.
Następnie osuszaj skórę, zamiast ją wycierać. Do twarzy użyj łagodnego żelu do mycia twarzy, bez alkoholu i szkodliwych dodatków.
Krok 2: Nawilżaj codziennie
To najważniejszy krok. Natłuść skórę w ciągu kilku minut po prysznicu, gdy jest jeszcze lekko wilgotna. Bogaty balsam do ciała lub masło do ciała zatrzymuje wilgoć i zmiękcza łuski. Na szorstkie podeszwy i pięty dobrze sprawdza się krem do stóp. Wybieraj produkty bez zapachu.
Krok 3: Unikaj uszkodzeń skóry
Każde zadrapanie czy skaleczenie może wywołać nową zmianę. Dlatego nie drap się, nawet jeśli swędzi. Nie zdrapuj łusek i nie używaj peelingów na zmienionych miejscach. Noś przewiewne ubrania i uważaj przy goleniu (o tym więcej poniżej).
Styl życia: małe zmiany, duży efekt
- Rzuć palenie i pij alkohol z umiarem. Oba czynniki wyraźnie nasilają łuszczycę.
- Zadbaj o stres: sport, dobry sen i relaks pomagają zapobiegać zaostrzeniom. Po treningu weź prysznic od razu i ponownie natłuść skórę.
- Zwróć uwagę na wagę: schudnięcie przy nadwadze może zmniejszyć objawy łuszczycy.
- Korzystaj ze słońca z umiarem: wielu mężczyzn zauważa poprawę latem. Unikaj oparzeń słonecznych, bo poparzona skóra może wywołać nowe zmiany. Stosuj krem z filtrem i pomiń solarium.
-
Perfumy w odpowiednim miejscu: spryskuj wodą perfumowaną raczej ubranie lub zdrową skórę, nie zmienione chorobowo miejsca. Alkohol i substancje zapachowe mogą tam szczypać i podrażniać.
Łuszczyca skóry głowy: jak sobie z nią radzić
Pielęgnacja łuszczycy na skórze głowy jest trudniejsza niż gdzie indziej, bo przeszkadzają włosy. Łuski blokują dostęp maści do skóry, przez co nie działa ona skutecznie. Dzięki tej metodzie wyciągniesz więcej z leczenia:
- Najpierw rozmiękcz łuski. Lekarz może przepisać preparat z kwasem salicylowym, który zostawiasz na skórze przez kilka godzin lub na noc. Potem zmywasz go i delikatnie wyczesujesz luźne łuski gęstym grzebieniem. Nigdy nie drap ani nie ciągnij.
- Używaj łagodnego szamponu. Myj włosy delikatnym, bezzapachowym szamponem, np. szamponem naturalnym. Szampon przeciwłupieżowy pomaga niektórym mężczyznom przy lekkim łuszczeniu, ale nie zastępuje leczenia przepisanego przez lekarza. Spłukuj letnią wodą i susz suszarką na niezbyt wysokiej temperaturze.
- Nanoś przepisany lotion lub żel na skórę głowy, nie na włosy. Rozdziel włosy na pasma, by dokładnie dotrzeć do zmienionych miejsc.
- Nie przesadzaj ze stylizacją. Unikaj produktów z dużą ilością alkoholu i zapachu bezpośrednio na skórze głowy.
Krótkie włosy pomagają
Krótsza fryzura znacznie ułatwia nakładanie preparatów i pozwala skórze oddychać. Poinformuj fryzjera, że masz łuszczycę. Dobry fryzjer będzie wtedy ostrożniejszy wokół zmian i nie użyje brzytwy na Twoim karku.
Trymowanie zamiast golenia
Golenie żyletką uszkadza wierzchnią warstwę skóry i w tych miejscach może wywołać nowe zaostrzenie. Trymer skraca włosy bez naruszania skóry. Dlatego dla mężczyzn z łuszczycą trymowanie to bezpieczniejszy wybór:
- Broda i linia żuchwy: łuszczyca może pojawić się również na twarzy i w brodzie. Dzięki The Alpha Men Trymer do brody utrzymasz brodę lub zarost krótko i schludnie, bez skaleczeń po goleniu. Używaj nasadki grzebieniowej i nie podchodź za blisko podrażnionego miejsca.
- Ciało i strefa intymna: zwłaszcza przy łuszczycy okolic intymnych maszynka do golenia to zły pomysł. The Alpha Men Trymer do ciała jest stworzony dla wrażliwych stref i trymuje bez kontaktu ostrza ze skórą. Dzięki temu zachowasz zadbany wygląd, bez otarć i wrastających włosków.
- Nos i uszy: nigdy nie wyrywaj włosków z nosa, bo powoduje to ranki. The Alpha Men Trymer do nosa ma zaokrągloną końcówkę i bezpiecznie przycina włoski.
Czyść trymer po każdym użyciu i używaj go tylko sam. Dzięki temu unikniesz podrażnień i infekcji na wrażliwej skórze.